zaterdag 21 november 2026

 

Keuzevrijheid in de mijnstreek?

Mijn boek ”Toen de schachten stilvielen” is inmiddels door heel wat mensen gelezen. Vandaag werd ik gebeld door een kennis die het uit had. Ik wil daar graag wat over vertellen.

We drinken regelmatig samen koffie en ze kocht al mijn boeken. ‘Om jou te steunen’, zegt ze dan. Of ze ze ook leest? Dat over de mijnwerkerskinderen in ieder geval wel.

Ze is Zuid-Limburgse, maar komt niet uit de mijnstreek. Toen ik haar vertelde waar mijn boek over zou gaan, was haar reactie: ‘Daar weet ik wel wat vanaf’ en ze noemde een boek over de mijnen, dat ze had gelezen en dat ook in mijn boekenkast staat.

Kort nadat ze was begonnen met lezen, spraken we elkaar. Ze wist inmiddels dat mijn vader na zijn militaire diensttijd in Indië, ondanks zijn eigen tegenzin en die van zijn familie de mijn in was gegaan. Ze vond dat hij heus wel een andere keuze had kunnen maken. Waarom was hij niet teruggegaan naar de schilder, waar hij werkte voor zijn vertrek naar Indië? Maar daar hadden ze echt geen twee jaar op zijn terugkeer zitten wachten!

Ik werd stil van die vraag en ook wat verdrietig. Dat word ik altijd, als een buitenstaander suggereert dat Limburgse mijnwerkers zomaar konden kiezen voor ander werk, of dat ze in opstand hadden moeten komen tegen hun werkgevers. Dat het maar een tam en gehoorzaam clubje was. De vraag die dan door mijn hoofd speelt, is: Hoe dan? In een regio waar de mijnbouw zo’n almachtige monocultuur vormde, gegijzeld door het drietal kerk, staat en mijndirecties, hoe dan? Hoe kon je daar voor iets anders kiezen, als je een beetje fatsoenlijk wilde verdienen en een ongeschoolde zoon van een houwer was? Hoe dan, als je werk meer energie opslorpte dan je eigenlijk had? Mijn vader maakte er het beste van en het was heus niet allemaal kommer en kwel, maar ik weet zeker dat hij liever bij die schilder had gewerkt.

Ik vroeg haar het boek uit te lezen en me dan te vertellen of ze er nog steeds zo over dacht.

Vanmorgen vertelde ze me tijdens dat telefoongesprek: ‘Ik wist niets, ik wist niets van de werk- en levensomstandigheden van de mijnwerkers en hoe weinig keuze ze hadden. Ik ben blij dat ik je boek heb gelezen!’

Ik op mijn beurt ben blij dat ik het heb geschreven. Voor alle koempels en hun dierbaren en voor anderen die bereid zijn zich erin te verdiepen, zich te verbazen en hun vooroordelen te laten varen. Dat verdienen die mannen immers!


'Toen de schachten stilvielen' is te bestellen via de site www.ereprijscoaching.nl

Dit is een aangepaste versie van een tekst die eerder geplaatst is op MijnKoelPietje,

https://www.facebook.com/profile.php?id=61584617014708

Wie belangstelling heeft voor ons mijnverleden beveel ik de andere teksten die daar worden geplaatst, van harte aan. 


Geen opmerkingen:

Een reactie posten